Fintech Nederlands exportproduct van jewelste

EMERCE  Yoshi Tuk
3 februari 2016

Financiële technologie, ook wel fintech genoemd, is in potentie een Nederlands exportproduct van jewelste. Hoewel Nederland hoge ogen gooit, wordt de waarde hiervan nogal eens onderschat. 

Dat zegt Peter Kwakernaak, CEO van fintechbedrijf AcceptEmail. Het bedrijf maakte vorig jaar zelf de oversteek naar de VS. Vanuit New York wordt de Amerikaanse markt bediend met de clouddienst voor het verzenden van digitale en mobiele rekeningen en betaalverzoeken. Vreemd dat Nederlanders Amerikanen aan het digitale willen helpen? ‘Welnee, zo innovatief zijn de Amerikanen niet van zichzelf in dit vakgebied’, zegt Kwakernaak.

Hoe zou je de staat van fintech in Nederland omschrijven dan?
“Die is over het algemeen goed en gelijktijdig is dat één van de beter bewaarde geheimen. In Nederland zijn we goed in het ontwikkelen van infrastructuren en handel, ook op het gebied van finance. Of het nu gaat om watermanagement, betalen via iDEAL of de manier waarop onze banken werken: er is veel kennis van en we zijn gemiddeld genomen vlot bij nieuwe ontwikkelingen. Dat zie je aan succesvolle bedrijven als internetkassa Adyen, Fox-IT met cybersecurity en Innopay met consultancy in de financiële sector.”

Moeten we fintech als een exportproduct beschouwen?
“Ja, fintech zou belangrijker voor onze export kunnen zijn dan menigeen nu beseft. In Nederland doen zich veel spannendere ontwikkelingen voor dan in de VS. Neem nu mobiel betalen vanuit een ‘wallet’: zo’n digitale portemonnee draait altijd weer om de creditcard. Daar is niks nieuws aan. De reden dat wij bijvoorbeeld kansen zien in Amerika, is omdat rekeningen betalen er weinig innovatief is. Er is nog steeds sprake van een cultuur waarin mensen vooral met cheques en papier betalen, of vanuit zogenaamde online billingportals zelf hun facturen moeten downloaden. Millennials willen daar helemaal niet aan. Het gebrek aan automatisering is hoogst ongelukkig.”

‘Zou belangrijker voor onze export kúnnen zijn’: wat ontbreekt er nog aan?
“Dat waar Amerikanen over het algemeen weer beter in zijn: schaalbaarheid. Nieuwe financiële diensten worden ontwikkeld voor Nederland, maar zoals Adyen internationaal wel weet op te schalen, blijft dit bij anderen vaak uit. Ik heb het gevoel dat we ons in Nederland vooral richten op de ontwikkeling van startups. Alles en iedereen is er mee bezig, maar hoe zit het met die stap erna?

“Nederland is een land van dingen slimmer doen. Dat valt goed samen met de derde fase waarin het internet zich nu bevindt. Na de reclamefolder op het web en de interactie staat het transactionele centraal: overeenkomsten sluiten, innovatief betalingen verrichten – daar stevent het web nu op af. Banken zien zich gelijktijdig genoodzaakt om zich te leren onderscheiden. Dat samen biedt interessante mogelijkheden voor fintech.

“Nu wil de BV Nederland vooral nog alles zijn voor iedereen: het land van biotech, Internet of Things, baggeraars en watermanagement. Wil je in het buitenland meer zijn dan tulpen en kaas dan moet je eerst gefocust overkomen, zeker vanuit de overheid. Vanuit mijn eigen straatje kies ik dan natuurlijk voor fintech.”

Wat kan een overheid hierin betekenen?
“Je moet het zoeken in de volledig op fintech gerichte handelsmissies. Maar ook consulaten die lokaal assisteren en Startup Delta achtige programma’s opstellen. Je kunt denken aan een roadshow en promotiecampagnes om fintech op de kaart te zetten. Laten zien wat we als Nederland te bieden hebben.

“Het is niet zo dat dit nu nog niet gebeurt – Holland Fintech doet dit deels – maar het mag geconcentreerder. Maak er vanuit de overheid een speerpunt van en haal na twee jaar het net op: wat zit daar dan in? Werkgelegenheid, samenwerking tussen het bedrijfsleven en overheden en een nieuw visitekaartje. Dat Money2020 – de wereldwijd grootste beurs voor fintech – is neergestreken in Kopenhagen zegt ook iets. Dat we als Nederland onvoldoende gastheer zijn.”

Je merkt ook op dat veel bedrijven nog onvoldoende schaalbaar zijn. Zijn die er dan wel klaar voor?
“De propositie van veel fintechbedrijven is juist heel schaalbaar. Het gebrek schuilt alleen in onvoldoende kennis van lokale markten. Je moet er toegang hebben tot resources – personeel dus – en financiering. Als fintech-industrie heb je behoefte aan ‘slim geld’, een netwerk dat je toegang geeft tot kennis en distributie. Amerikaanse VC’s (venture capitalists, red.) zijn daarin sterker, in Nederland zie ik dat onvoldoende terug.

“Wijzelf kozen er bewust voor om met eigen middelen van start te gaan in Engeland, Duitsland en Amerika – de grotere B2C landen. Ook wij liepen tegen zaken aan waarover onvoldoende was nagedacht. Onze kennis van de lokale markt en netwerk had uitgebreider gemogen, dat gat lopen we nu dicht.”

Als een fintechbedrijf de oversteek naar Amerika maakt, welke lokale omstandigheden zijn dan van belang?
“Kennis van de lokale cultuur staat vooral voor het snappen van context. Veel zaken die men in Nederland op het niveau van ‘middle management’ afhandelt, vind je in de VS terug aan de top. Daar schaf je als afdeling niet zomaar nieuwe technologie aan, dat kan je je baan kosten. Nederlanders zijn anti-autoriteit, in de VS is alles top-down geregeld.

“Je moet verder je boodschap leren vertalen. Met ‘AcceptEmail is een mooi systeem dat snellere betalingen oplevert’ kom je er niet. Cijfers, daar gaat het om. Ook wil iedereen overal iets aan verdienen. ‘Mensen helpen om op tijd te betalen’ verkoopt niet. Dat is een service en daar vraag je als bedrijf geld voor. Het onderste moet uit de kan.

“Als bedrijven dat leren en via een lokaal netwerk vertrouwen opbouwen, dan is fintech straks een veel interessanter exportproduct dan nu op het eerste oog lijkt.”

Daags na het gesprek met Kwakernaak maakte minister Dijsselbloem bekend een ‘verbindingsofficier‘ te willen aantrekken. Hij hoopt op een ambassadeur voor de sector, te vergelijken met Neelie Kroes, maar dan met een sterk accent op fintech. Dijsselbloem zegt dat Financiën en Economische Zaken de taak hebben om ervoor te zorgen dat die persoon er spoedig komt.

Peter Kwakernaak
Auteur

Peter Kwakernaak

CEO
België (NL)